سەرۆک کۆمار سەنتەری رۆشنبیری کوردی- عەرەبی له سلێمانی کردەوە

تایبەت

د.لەتیف رەشید سەرۆک کۆماری عیراق

سەرۆک کۆمار دکتۆر عەبدولەتیف جەمال ڕەشید ، ئەمڕۆ پێنجشەممە 18-5-2023 لەشاری سلێمانی ، کردنەوەی سەنتەری ڕۆشنبیری عەرەبی-کوردی ڕاگەیاند کە بە ئامادەبوونی بەڕێز وەزیری ڕۆشنبیری و گەشتوگوزار و شوێنەوارە دێرینەکان، ئەحمەد فەکاک ئەلبەدرانی و بەڕێز وەزیری کۆچ کۆچبەران، ئیڤان فایەق یاقوب و ژمارەیەک لەسەرکردەکانی یەکێتی نیشتمانی کوردستان و بەرپرسان و کۆمەڵێک ئەکادیمی و نووسەران .

ڕێوڕەسمی کردنەوەی ناوەندەکە بە خوێندنەوەی چەند ئایەتێک لە قورئانی پیرۆز و دواتر بە لێدانی سروودی نیشتمانی دەستی پێکرد و ئامادەبووان بە خوێندنی سورەتی فاتیحە وەک ڕێزلێنان لە گیانی پاکی شەهیدانی عێراق ڕاوەستان.

سەرۆک کۆمار، ووتارێکی پێشکەش کرد و جەختی لەوە کردەوە کە "ئێمە لە ڕێگەی سەنتەری ڕۆشنبیری عەرەبی-کوردیەوە خوازیاری پتەوکردنی پەیوەندییەکان و پەرەپێدانی ژیانێکی هاوبەشین لە نێوان ڕۆشنبیرانی کورد و هاوکارەکانیان لە عەرەب و نەتەوەکانی دیکە، بە پێچەوانەشەوە، واتە لە نێوان ڕۆشنبیرانی عەرەب و هاوتا کوردەکانیان و نەتەوەکانی دیکە لە عێراقێکی دیموکراتی فیدراڵیدا" و ئاماژەی بەوەش کرد سەنتەرەکە دامەزراوەیەکی مەدەنی سەربەخۆیە و پەیوەندی بە هیچ دەستەیەکی حکومی و حیزبییەوە نییە.

بەڕێزیان جەختی لەوە کردەوە کە ئەوەی کەئێمە یەکدەخات و کۆمان دەکاتەوە چەندین هاوبەشی کلتووری و نیشتمانی و کۆمەڵایەتییە و بەرپرسیارێتی ئێمەیە کە ئەم هەمەجۆرییە پەرەپێبدەین  لە ڕێگەی کاری هاوبەشەوە.
لە ڕێگەی ئەم ناوەندەوە، خوازیاری بەدیهێنانی بەشێک لەو خواستانەین. 

کار لە سەنتەرەکەدا بۆ ڕۆشنبیران، نووسەران، هونەرمەندان، توێژەران و هزرمەندان، دەبێت بەبێ دەستێوەردان لە هیچ دەسەڵاتێکی دیکە جگە لە دەسەڵاتی کلتووری نیشتمانی هاوبەش .

هەروەها سەرۆک وتیشی جێی داخە کە سیاسەت بەتایبەتی لە دەیەکانی ئەم دواییەی دیکتاتۆریدا کاری لەسەر جۆرێک لە دابڕانی نێوان ڕۆڵەکانی وڵات کردووە و لە ئەنجامی ئەم سیاسەتانەیدا چەندین نەوە سەریان هەڵداوە  کە ڕانەهاتوون بە پێکەوەژیان لەگەڵ هاوڵاتیانی نەتەوە جیاوازەکانی دیکە.

سەرۆکی کۆمار ئاماژەی بەوەشدا کە دەرفەتی پێکەوە ژیان و فێربوونی زمانەکان بۆتە واقعێکی پێویست و ئارەزووی ئەوەش دەکەین کە هەر کوردێک بتوانێ بەعەرەبی قسە بکات، هەروەک چۆن ئارەزوو دەکەین هەر هاوڵاتییەکی عەرەبی یان نەتەوەیەکی دیکە  بە کوردی قسە بکات و تێبگات.

دەقی وتارەکەی سەرۆک کۆمار:

خوشک و برایانی ئامادەبووی بەڕێز 

خۆشحاڵم کە لێرە بەخێرهاتنتان بکەم لە سلێمانی، کەشاری ڕۆشنبیریە لە هەرێمی کوردستان و یەکێکە لە شارە ڕۆشنبیرە سەرەکییەکان لە سەرانسەری عێراقدا.

دوبارە بەخێرهاتنتان دەکەم و سوپاسی میهرەبانی و ئامادەبوونتان دەکەم لە کردنەوەی سەنتەری ڕۆشنبیری عەرەبی-کوردی کە دامەزراوەیەکی مەدەنی سەربەخۆیە و پەیوەندی بە هیچ دەستەیەکی حکومی و حیزبییەوە نییە و ئەم دامەزراوەیە سەنتەرێکی ڕۆشنبیرییە کە بە بایەخە بۆ هەمووان و لە ڕێگەیەوە خوازیاری بەرجەستەکردنی پەیوەندییەکان و ژیانی هاوبەشین لە نێوان کلتووری کورد و ڕۆشنبیران و هاوکارەکانیان لە عەرەب و نەتەوەکانی دیکە لە عێراقێکی دیموکراسی و فیدراڵدا.

ئێمە هەموومان ڕۆڵەی ئەم وڵاتەین. فرەییمان سەرچاوەی هێزی ئێمەیە. 

ئەوەی کەئێمە یەکدەخات و کۆمان دەکاتەوە چەندین هاوبەشی کلتووری و نیشتمانی و کۆمەڵایەتییە و بەرپرسیارێتی ئێمەیە کە ئەم هەمەجۆرییە پەرەپێبدەین  لە ڕێگەی کاری هاوبەشەوە.

لە ڕێگەی ئەم ناوەندەوە، خوازیاری بەدیهێنانی بەشێک لەو خواستانەین. 

کار لە سەنتەرەکەدا بۆ ڕۆشنبیران، نووسەران، هونەرمەندان، توێژەران و هزرمەندان دەبێت، بەبێ دەستێوەردان لە هیچ دەسەڵاتێکی دیکە جگە لە دەسەڵاتی کلتووری نیشتمانی هاوبەش.

چالاکی و بەرنامە هاوبەشەکان و وەرگێڕان ئامرازێکی ناوەندەکەن بۆ کارکردن و پەرەپێدانی پێکەوەژیان و هاوئاهەنگییەکی باش لەنێوان هەموواندا. دەتوانین زۆر لە نمونەو ئایکۆنی ڕۆشنبیری کورد بخەینە ڕوو کە بەشداربون لە دەوڵەمەندکردنی ئەدەب و رۆشنبیری عەرەبی، بە ئاماژەدان بە ئەحمەد شەوقی و عەباس عەقاد کە ڕۆناکبیری بە نەژاد کوردن و داهێنانیان لە زمانی عەرەبیدا کردوە. زۆر لە ڕوناکبیران و نوسەرانی عەرەبیش لەسەر روناکبیری دیار و کەسایەتی سیاسی کورد نوسیویانە لە رابردوو و لەچەرخی نوێیشدا. 

لە راستیدا پێویستە ئاماژە بکەین بە پەرتوکی روناکبیری خەباتگێڕی کۆچکردوی کورد ئیبراهیم ئەحمەد بە ناونیشانی (  کورد و عەرەب ) کە یەکێکە لە پەرتوکە پێشەنگەکانی کارکردن لە پێناو پێکەوەژیانی هاوبەش. 

جێی داخە کە سیاسەت بەتایبەتی لە دەیەکانی ئەم دواییەی دیکتاتۆریدا کاری لەسەر جۆرێک لە دابڕانی نێوان ڕۆڵەکانی وڵات کردووە و لە ئەنجامی ئەم سیاسەتانەیدا چەندین نەوە سەریان هەڵداوە  کە ڕانەهاتوون بە پێکەوەژیان لەگەڵ هاوڵاتیانی نەتەوە جیاوازەکانی دیکە.

ئێستا، وەک دەبینن،  چالاکی سیاسی و ڕۆشنبیری هاوبەش لە نێوان سیاسیەکانی کورد و عەرەب هەیە و هەروەها بەشداری کورد هەیە لە کابینەکانی حکومەتی فیدراڵدا، بۆیە دەرفەتی پێکەوە ژیان و فێربوونی زمانەکان بۆتە واقعێکی پێویست.

ئارەزووی ئەوە دەکەین کە هەر کوردێک بتوانێ بەعەرەبی قسە بکات، هەروەک چۆن ئارەزوو دەکەین هەر هاوڵاتییەکی عەرەبی یان نەتەوەیەکی دیکە  کە بە کوردی قسە بکات و تێبگات.

ئەمە بەرجەستەی نزیکبوونەوە و پەرەپێدانی ژیان و ژیانێکی هاوبەش دەکات.

باوەڕمان وایە کە زانینی هەر زمانێک سامانێکی زانستییە بۆ خودی تاکەکەس و ژینگەیەکی باشە بۆ پێکەوەژیان و تێگەیشتن و برایەتی لەنێوان مرۆڤەکاندا.

کەلتوور دەتوانێت زۆر شت بکات لەم بوارەدا.

هیوادار و ئاواتەخوازین کە ئێمەی لێرە کۆبووینەتەوە لەم سەنتەرە ئەو مەبەستە بەدەست بهێنێت کە کاری بۆ دەکەین.

هیوای ڕۆژێکی خۆشتان بۆ دەخوازم لە شاری سلێمانی.

دووبارە زۆر سوپاس بۆ ئامادەبونتان و بۆ وەڵامی بانگهێشتنامەکەتان

سڵاوی خودای گەورەتان لێبێت

هەر لەو میانەشدا، وەزیری ڕۆشنبیری و گەشتوگوزار، ئەحمەد فاک بەدرانی لەوتارێکدا جەختی لە پەرۆشی وەزارەتی ڕۆشنبیری کردەوە بۆ پشتیوا نیکردنی پڕۆژەکانی دیکەی کولتووری عەرەبی و کوردی و پێکهاتەکانی دیکە و ئاماژەی بە گرنگی پەرەپێدانی هەماهەنگی و کاری هاوبەشی نێوان نووسەران و نووسەرانی پێکهاتە جیاوازەکان کرد.

هاوکات وەزیری ڕۆشنبیری هەرێمی کوردستان، بەڕێز محەمەد حەمە سەعید، ئاماژەی بەوە کرد کە کەلتووری کوردی و عەرەبی پڕۆژەیەکی ڕوناکبیرییە، ئامانج لێی دووبارە بەرهەمهێنانەوەی ئەو کۆمەڵگەیەیە کە توانای تێگەیشتنی هۆشیاری کولتووری و کۆمەڵایەتی هەیە و بەرەو ئاسۆیەکی نوێ هەنگاو دەنێت.

سکرتێری ئەنجومەنی باڵای یەکێتی نیشتمانی کوردستانیش، بەڕێز فەرید ئەسەسەرد، باسی لە بەکارهێنانی ڕێنووسی عەرەبی و چۆنیەتی گونجاندنی کێشە زمانەوانییەکانی نێوان هەردوو زمان کرد، کە ئاسانکاری بۆ بەکارهێنانی زمان لە ڕووی کۆمەڵایەتی و کولتوورییەوە کردوە.

سەرۆکی یەکێتی نووسەران، بەڕێز عەلی فەواز، جەختی کردەوە لەسەر گرنگی دابینکردنی ژینگەیەکی سیاسی و کەلتووری پشتگیریکراو بۆ لەم جۆرە پرۆژانە.
لە بەرامبەریشدا سەرۆکی دەسەڵاتی چاودێری دادوەری دادوەر لەیس جابر حەمزە سڵاوی سەرۆکی ئەنجومەنی باڵای دادوەری دادوەر فایق زەیدان و هیوای سەرکەوتنی بۆ ناوەندەکە ڕاگەیاند بەو پێیە کە ڕۆشنبیری پەیامێکی ئاشتییە.

دکتۆر ئیبراهیم خەلیل عەلاف کورتەیەک لە مێژووی برایەتی عەرەب-کوردی پێشکەش کرد.

PUKMEDIA