Winda nebû, notê ew rizgar kir

Stran Ebdulah

Şikestinên bi dehan sedsalên borî, dema ku împaratoriya Panoûpor ya mezin ya Yekîtiya Sovyetê mabû, kesî nizanibû ku ev ezmûn dê biçe ku derê û li kuderê vê pêkeve, hîna nêzîkî sî sal mabû ku mamosteyê mezin Heme Mela Kerîm, ji bilî xebata xwe ya rewşenbîrî û siyasî, wî bi vebijarka Sovyetê xizmeta tevgera sosyalîst kir, di warê wêje, destnivîs û dîwanan de xizmet kir, wê hîna pirtûka xwe ya delal li ser wêjeya komunîst, (Ber Bi Kuve Yekîtiya Sovyetê Diçe), ne nivîsandibû, ya beriya wê demê bo demeke zêde , ax, demek dirêj beriya wê, keçek ji malbateke resen ya Êzîdî û Kurd, çandhez, digel dê û bav, kur û keçan, wan li seranserê Qefqasyayê ji bo neteweyê dikir, xalîçeyên sebrê dirûtin û bi rêya tora sansurê ya Sovyetê çi ji destê wan dihat çand, wêje û dîrok berhev dikirin û li ser wan dinivîsî, ev keçik, proletaryayeke gelêrî ya Kurd û xizmetkara beşa Kurdî ya Radyo ya Yêrêvanê bû, stran dinivîsand û muzîk ji bo pêşerojê dinvîsî û mûzîkên wê rêk dixist.

Xanim Cemîle Celîlî, keça Casimî Celîlî û xwişka dîroknas Celîlî Celîlî û Ordûxan Celîlî, di nav wê malbata xwecihî de rêyeke teng ya berhevkirinê heye wê ji bo berhemên gelêrî yên li derveyî Qefqasyayê û li seranserê Kurdistana Kurdmancî not nivîsand,xanim Cemîle tiştên ku didan wê nivîsand û notên wê çêkir, wê ew ji paşguhkirin û windabûnê, ji fişara Ataturk û Toraniyan û ji sansura dijwar ya neteweyên serdest rizgar kir.

Wê ji bo pêşerojê nivîsand û çap kir daku ew winda nebe,ev xwişka mezin hilweşîna Kampa Rojhilat, parçebûnên Kurd yên Yekîtiya Sovyetê û beşa Ermenî dît, û hilbijartina xwe ji demên hovane û jîngeha nexweş û ne xweş ya li dijî neteweya me rizgar kir.

Piştî nêzîkî şêst salan, ev berhema rizgarkirî ya çanda me rizgarkirina xwe yê dilsoz dît,mamosta , Nacat Emîn ev nota tomarkirî, ev xezîneya bêdeng anî axaftinê û ji bo Orkestraya Jêdar ji nû ve saz kir.

Wê hilbijartinek bêhempa ji kulîlkan di şiklê CDiyek xweşik de pêşkêşî welêt kir, hejmara kêm wêne ya bi navê (Berhevkirin û Nivîsandina Mînîyatûra Folklora Kurdî) Cemîle Casimê Celîl, besteya ji bo Orkestraya Jêdar: Necat Emîn) ji weşanên Enstîtuya Çanda Kurdî ya bi serokatiya Mezher Xeliqî wergirt,

Bê guman, ferhenga hêja û bi nirx, her çende muzîk û konser be jî, di nav gelê Basîta de kêm caran tê behs kirin, her çende ew gelek caran wekî paşxaneya bernameyek TV tê girtin! Lê ya girîng ew e ku ew li ser kaxez û di notan de heta ku hate tomar kirin.

Wekî guhdarekî mûzîkê yê belengaz, ez li bendê nedibû ku ez diyariyên belaş bibînim,min gelek ji wan bi xwe kirîn û hin ji wan dan heval û xerîbên ku li Navenda Kurdistanî Nuwê hatin ba min, min got:Li şûna ku ez bi zimanê Kurdmancî û bi Kurdî behsa Kurd û Kurdistanê ji wan re bikim û dibe ku ez îctihada şaş bikim, ezê bi hewildanên Necat Emîn û CD Xelat Xelqî muzîka Xanim Cemîla Celîl bidim wan.

Heta carekê di serdanên min yên Sembola Mezin de û, bi gotinên Profesorê akademîk yê îroyîn Dr. Ezeddîn Mistefa Resûl,ji bo vekirina xezîneya zanîna xwe ya dîrokî û ferhengî û guhdarîkirina rexneyên min yên li ser ezmûna Sovyetê, min du CD yên diyariyê pêşkêş kirin,û min got: Mamosta, tu gelek li ser xizmetên malbata Celîlî û xizmên Qefqasyayê diaxivî,ev CD xebata biraziya te, Xanim Cemîla ye û fermo guh lê bigire.

Min heta derfet dît ku şandeyeke çandî ya ragihanfina YNKê bişînim Ermenistanê ku di xizmeta xanim de bin û min (CD)iyekê xwe ji bo wê şand û pêşkêş kir.

Xanim Kenar Qasim di raportekê wê demê de, Xanim Cemîle Celîlî got ku ew ji xebata Enstîtuya Çanda Kurdî pir kêfxweş e û spasiya Mezhar Xelqî dike.

Çîrok di wane û taqîkirinê de ye, beriya her tiştî divê xezîneya folklorê û êşa neteweyê were berhevkirin, Cemîle Xan ku van berhemên xweşik li Radyo ya Yêrêvanê dît, birêz Kerem yê Seyadî nexwest wê tomar bike,ew dizanibû ku gelek ji wan winda bibûn û hindik ji me sax mabûn, ji ber vê yekê, digel çend pirtûkên li ser kelamên Kurdî, wî biryar da ku notên wan ji nû ve binivîse daku ji bo nifşên pêşerojê bibe xezîneyek dewlemend, bavê birêz Casimî Celîl gelek li piyanoya Kurdî lêdixist û wî bi piyanoya Sovyetê da nasîn, bê guman, muzîk û stran heta ku di tomarên zanîn û notan de neyên bicihkirin, dê di hişê mirov de her û her nemînin.

Niha ku ew berhemê ji aliyê Nacat Emînî ve hatiye îmzekirin, Heyva kelamên Kurdan ku  temam bûye û rola xwe lîstiye, ji bakur heta aliyê din yê Qefqasyayê, ew rêwîtiyek e ber bi başûr û rojhilat û di dawiyê de ber bi rûpelên zêrîn yên neteweya serfiraz ya Kurd e.

PUKMEDIA