PUKmedia یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان

نوێترین کتێب


خوێندنه‌وه‌یه‌ك بۆ كتێبی(چین زلهێزی نوێی جیهان)

چاپی دووه‌می كتێبی چین زلهێزی نوێی جیهان كه‌وته‌ به‌ردیدی خوێنه‌ران و كتێبخانه‌ی كوردی، ئه‌م كتێبه‌ هه‌روه‌كو له‌سه‌ر به‌رگی یه‌كه‌می نووسراوه‌ لێكۆڵینه‌وه‌یه‌كی سیاسی، مێژوویی، ئابووریی و كۆمه‌ڵایه‌تی یه‌ له‌لایه‌ن ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵاوه‌ نووسراوه‌.

ئه‌م كتێبه‌جگه‌ له‌به‌رایی و په‌یڤێك بۆ چاپی دووه‌م له‌ شه‌ش به‌ش و دوو پاشكۆ پێكهاتووه‌ هه‌وڵده‌ده‌م به‌ كورتی تیشك بخه‌مه‌ سه‌ر به‌شه‌كانی، هه‌رچه‌نده‌ كتێبخانه‌ی كوردی زۆر هه‌ژاره‌ به‌ زانیاری وردو فراوان له‌ سه‌ر وڵاتی چین به‌ڵام ئه‌م هه‌وڵه‌ی نووسه‌ری خامه‌ڕه‌نگین كاك ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا كه‌لێنێكی زۆری پڕ كردۆته‌وه‌ به‌و هێوایه‌ی له‌ داهاتوودا بتوانێت زانیاری و لێكۆڵینه‌وه‌ی وردترمان پێشكه‌ش بكات له‌ مه‌ڕ وڵاتی چین، له‌ كاتێكدا هه‌موو ئاگادارین چین به‌ قۆناغێكی گرنگ و هه‌ستیار دا تێده‌په‌ڕێت به‌ره‌و لوتكه‌ و چاوی هه‌موو جیهانی له‌سه‌ره‌.

به‌شی یه‌كه‌م

به‌ وته‌ گرنگ و دووربینیه‌ی ناپۆلیۆن بۆناپارت ده‌ستی پێكردووه‌ ( واز له‌ چین بهێنن با بخه‌وێت ئه‌گه‌ر له‌ خه‌و هه‌ڵسا، هه‌موو جیهان ده‌له‌رزێت) .
دواتر باس له‌ جوگرافیای چین ده‌كات، چین ده‌كه‌وێته‌ خۆرهه‌ڵاتی كیشوه‌ری ئاسیاوه‌، ڕووبه‌رێكی زۆری زه‌وی بۆخۆی داگیركردووه‌، ڕووبه‌ری زه‌وی چین 9,5 ملیۆن كم2، واته‌ به‌ قه‌د هه‌موو كیشوه‌ری ئه‌وروپا تا ده‌گاته‌ ناوچه‌ی ئۆراڵ.

دراوسێكانی چین

چین دراوسێ‌ ی چوارده‌ وڵاته‌ ئه‌وانیش بریتین له‌ هیندستان، پاكستان، ئه‌فغانستان، تاجیكستان، قرقیزستان، كازاخستان، ڕووسیا، مه‌نگۆلیا, كوریای باكور، ڤێتنام، لاوس, میانمار, بۆتان، نیپاڵ.

هه‌ر له‌ به‌شی یه‌كه‌مدا به‌وردی باسی له‌ چیاو ڕووبارو بیابانه‌كانی وڵاتی چین كردووه‌، كه‌ ئه‌م جۆراو جۆر ی و هه‌مه‌ ڕه‌نگیه‌ له‌ و وڵاته‌ بووه‌ته‌ فاكته‌رێكی به‌هێز بۆ كشتوكاڵ و گه‌شتیاری كه‌ سوودی زۆری بۆ وڵات هه‌یه‌ و چینیه‌كان توانیوویانه‌ به‌ باشی به‌ به‌ری بهێنن، جگه‌ له‌و چیاو ڕووبارو ده‌ریاچه‌ سروشتیانه‌ خۆیشیان چینیه‌كان توانیویانه‌ چه‌ندین به‌نداوی گه‌وره‌ دروست بكه‌ن بۆ گلدانه‌وه‌ی ئاوی باران و بۆ ئه‌وه‌ی له‌ كشتوكاڵدا كه‌ڵكی لێ وه‌ربگرن.

ژماره‌ی دانیشتووانه‌كه‌ی

هه‌موو ان ده‌زانین چین یه‌كه‌مین وڵاته‌له‌ جیهاندا له‌ ڕووی ژماره‌ی دانیشتوانه‌وه‌ به‌ گوێره‌ی سه‌رژمێری گشتی ساڵی 2018 ((980، 396، 1 )) كه‌سه‌.

هه‌یكه‌لی كارگێڕی شارو هه‌رێمه‌كانی چین

چین له‌ 22 هه‌رێمی گه‌وره‌و 5 ناوچه‌ی ئۆتۆنۆمی پێكهاتووه‌ 3 هه‌رێمی له‌ هه‌موو یان گه‌وره‌ترن و ڕووبه‌ری له‌ 45% چین داگیر ده‌كه‌ن ئه‌وانیش هه‌رێمه‌كانی خین یانگ، تیبت، خۆرئاوای مه‌نگۆلیایه‌.

نه‌ته‌وه‌ جیاوازه‌كانی چین

وڵاتی چینیش وه‌كو زۆربه‌ی وڵاتانی تری جیهان له‌ كۆمه‌ڵێك نه‌ته‌وه‌و ئاینی جیاواز پێكدێت، زۆرینه‌یه‌كی چینی كه‌ به‌ هانه‌ چینیه‌كان ناسراون كه‌ 92% دانیشتوانی چین پێكدێنن و كه‌مه‌ نه‌ته‌وه‌كانیش نزیكی 8% دانیشتوان پێكدێنن . جگه‌ له‌ هانه‌ چینیه‌كان 55 نه‌ته‌وه‌ی تر هه‌یه‌ كه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی فه‌رمی له‌ لایه‌ن حكومه‌تی چینه‌وه‌ به‌فه‌رمی ده‌ناسرێن .

جگه‌ له‌مانه‌ش 15تا 20 كه‌مه‌نه‌ته‌وه‌ی تر هه‌ن كه‌ حكومه‌تی چین به‌فه‌رمی نایان ناسێت و دان به‌ بوونیاندا نانێت كه‌ ژماره‌یان ده‌گاته‌ 140 تا 120 ملیۆن كه‌س هه‌رچه‌نده‌ ته‌نها 18 له‌م كه‌مه‌نه‌ته‌وانه‌ ژماره‌یان له‌ 1ملیۆن تێپه‌ڕ ناكات.

زمانی چینی

زمانی چینی یه‌كێكه‌ له‌ زمانه‌

كۆنه‌كانی جیهان ته‌مه‌نی بۆ زیاتر له‌ 3000 ساڵ ده‌گه‌ڕێته‌وه‌، زمانی چینی زیاتر به‌ وێنه‌ ده‌نووسرێته‌وه‌ كه‌ له‌ شێوه‌ی زمانه‌ كۆنه‌كانی میزۆپۆتامیا ده‌چێت
(سۆمه‌ری و بابلی) كه‌ به‌ زمانی بزماری ناسراون، هه‌روه‌ها زمانی چینی له‌ به‌ر دێرینی و گه‌وره‌یی وڵاته‌ كه‌ چه‌ندین زارو دیالێكتی جیاوازی هه‌یه‌ .

باری كۆمه‌ڵایه‌تی و خێزان

كۆمه‌ڵگه‌ی چینی كۆمه‌ڵگه‌یه‌كی ته‌واو تایبه‌ته‌و خاوه‌نی كۆمه‌ڵێك بنه‌مای سه‌ره‌كییه‌، له‌م كۆمه‌ڵگایه‌شدا (خێزان) ده‌بێته‌ به‌ردی بناغه‌ولای چینیه‌كانیش خێزان خاوه‌ن پێگه‌یه‌كی تایبه‌ته‌.

سیاسه‌تی یه‌ك منداڵی

له‌ دوای شۆڕشه‌كه‌ 1949 به‌ سه‌ركردایه‌تی ماوتسیتۆنگ ژماره‌ی دانیشتووانی چین به‌ شێوه‌یه‌كی سه‌رسوڕهێنه‌ر زیادی كرد كه‌ حكومه‌تی چین ناچار بوو سیاسه‌تی یه‌ك مناڵ په‌یڕه‌و بكات و كه‌س بۆی نه‌بێت له‌ یه‌ك مناڵ زیاتری هه‌بێت بۆ به‌رگرتن له‌ ڕێژه‌ی زۆری زیاد بوونی ژماره‌ی دانیشتووان .

ئایینه‌كانی چین

هه‌رچه‌نده‌ له‌ كاتی سه‌ركه‌وتنی شۆرشی چینه‌وه‌ ماوتسیتۆنگ به‌ یاسا هه‌موو ئاینێكی قه‌ده‌غه‌كرد، هه‌ربۆیه‌ ئێستا چین خۆی به‌ وڵاتێكی سیكۆلار و بێ‌ ئایین داده‌نێت، به‌ڵام له‌م دوایه‌یشدا هه‌ندێك كرانه‌وه‌ ڕویداوه‌، تا ڕاده‌یه‌ك بوار ده‌دات به‌ ئاشتیانه‌ تقوساتی ئایینی خۆیان بكه‌ن، به‌ گشتی ئێستا له‌ چین ئه‌م ئاینانه‌ هه‌ن (تاوی، كۆنڤۆشی، بودی، كریستی، ئیسلام)

خوێنده‌واری و ڕوناكبیری

پێش شۆڕش چین وڵاتێكی ئێجگار دواكه‌وتوو بوو، به‌شێكی زۆری نه‌خوێنده‌واربوون ته‌نها كه‌مایه‌تیه‌كی كه‌م ده‌یانتوانی بخوێنن، لێ‌ پاش شۆڕش باری وڵات به‌ جارێكی تر گۆڕا، یه‌كێك له‌ ده‌ستكه‌وته‌كانی شۆرشی چین به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی ڕۆشنبیری خوێنده‌واری خه‌ڵكی چین بوو .

میدیاكان

ئه‌مڕۆله‌ چین 2200 ڕۆژنامه‌ی هه‌فتانه‌ و ڕۆژانه‌ هه‌یه‌ جگه‌ له‌ سه‌دان گۆڤاری هه‌مه‌جۆری ئه‌ده‌بی و زانستی و كولتووری به‌ شێوه‌یه‌ك له‌ ئێستادا چین گه‌وره‌ترین بازاڕی فرۆشتنی ڕۆژنامه‌و گۆڤاره‌و هه‌روه‌ها نزیكه‌ی 3000 ڕادیۆو ته‌له‌ فزیۆن هه‌یه‌، ئێستا 93,3% چینیه‌كان ته‌له‌فیزیۆنیان هه‌یه‌ و، 58,6% یشیان ڕۆژنامه‌ ده‌خوێننه‌وه‌.پێویسته‌ ئه‌وه‌ش بڵێین كه‌ به‌شی زۆری چاپخانه‌كان له‌ ژێر كۆنترۆڵی حكومه‌تدان .

به‌شی دووه‌می كتێبه‌كه‌

به‌شی دووه‌می ئه‌م كتێبه‌ ناوازه‌و گرنگه‌ به‌ كورتی به‌ڵام به‌ كه‌ڵك و به‌ وردی باسی مێژووی چین ده‌كات و به‌راوردی له‌ گه‌ڵ مێژووی میزۆپۆتامیا و میسر ده‌كات، چین خاوه‌نی مێژوویه‌كی ئێجگار كۆن و دێرینه‌ كه‌ خۆی له‌ هه‌زاران ساڵدا ده‌بینێته‌وه‌، هیچ وڵاتێك هێنده‌ی چین مێژووی نووسراوی نیه‌، ڕاسته‌ میسرو ناوچه‌ی میزۆپۆتامیا دوو ناوچه‌ی كۆنی جیهانن و شارستانییه‌كی ئێجگار كۆنیان هه‌یه‌، به‌ڵام جیاوازی نێوان ئه‌م دوو ناوچه‌ یه‌ له‌ گه‌ڵ چین ئه‌وه‌یه‌ كه‌ چین توانی بۆ ماوه‌ی هه‌زاران ساڵ به‌رگری له‌ وڵات و كولتووری كۆنی خۆی بكات، لێ‌ ئه‌م ناوچانه‌ واته‌ میسرو میزۆپۆتامیا نه‌یانتوانی به‌رگری له‌ كولتووری كۆنی خۆیان بكه‌ن، بگره‌ ئه‌م ناوچه‌یه‌ نه‌ك كولتووری به‌ڵكو له‌ ڕووی دیمۆگرافیشه‌وه‌ گۆڕانی ئێجگار گه‌وره‌ی به‌سه‌رداهات .

دیاره‌ له‌ مێژووی كۆنی هه‌زاران ساڵه‌ی چیندا، ده‌یان بنه‌ماڵه‌ ی گه‌وره‌ حوكمی چینیان كردووه‌ وا لێره‌دا هه‌وڵده‌ده‌ین به‌ كورتی هه‌ندێك له‌و بنه‌ماڵانه‌ بنووسین

1.فه‌رمانڕه‌وایی بنه‌ماڵه‌ی خیا 2200 بۆ 1800 پ . ز

2. فه‌رمانڕه‌وایی شانگ ساڵه‌ 1766 بۆ 1050 پ.ز

3. فه‌رمانڕه‌وایی بنه‌ماڵه‌ی تسۆ 1050 بۆ 221 پ.ز

4. فه‌رمانڕه‌وایی بنه‌ماڵه‌ی كین 221بۆ 207پ.ز

هه‌ر له‌م به‌شه‌دا باسی دیواره‌ مه‌زنه‌كه‌ی چین كراوه‌ كه‌ یه‌كێكه‌ له‌ سیمبوڵه‌ ناسراوه‌كانی ئه‌و وڵاته‌ مێژووی دروستكردنی ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ سه‌ده‌ی حه‌وتی پێش زایین وله‌ سه‌رده‌می فه‌رمانڕه‌وایی ( كین ) دا ده‌ست كرا به‌ دروستكردنی ئه‌م دیواره‌، دیاره‌ ئه‌م دیواره‌ له‌ چه‌ندین شوێن و كاتی جیاوازدا دروستكرا، به‌ هاتنی هه‌ر فه‌رمانڕه‌وایه‌كی نوێ‌ ده‌ستكراوه‌ به‌ دروستكردنه‌وه‌ی و نۆژه‌نكردنه‌وه‌ی ئه‌م دیواره‌ . بۆیه‌ به‌ گشتی زۆربه‌ی مێژوونووسان و چینۆلۆژیۆیه‌كان پێیان وایه‌ كه‌ مێژووی ئه‌م دیواره‌ له‌ سه‌ده‌كانی 7و6 پێش زایینه‌وه‌ ده‌ست پێده‌كات و تا سه‌ده‌كانی 15 ی زایین به‌رده‌وام ده‌بێت .

ناكرێت باسی ئه‌م دیواره‌ بكه‌ین و باسی قوربانیه‌كانی نه‌كه‌ین كه‌ ئه‌و خه‌ڵكه‌ زه‌حمه‌تكێش و هه‌ژاره‌و بووه‌ كه‌ ئه‌م دیواره‌ی دروستكردووه‌، به‌ پێ‌ ی بۆچوونی زۆربه‌ی مێژوونووسان بۆ دروستكردنی ئه‌م دیواره‌ زیاتر له‌ 300 هه‌زار سه‌ربازو كرێكار به‌كارهێنراوه‌ كه‌ له‌ خراپترین هه‌لوومه‌رجی ژیاندا كاریان پێكراوه‌ تا ئه‌م دیواره‌ ته‌واو بووه‌ كه‌ هه‌زارانیان بریندارو كوژراون .

بابه‌تێكی تری گرنگ له‌م به‌شه‌دا حه‌زده‌كه‌م به‌ كورته‌ ئاماژه‌ی پێ بده‌م چین و داگیركاری ئه‌وروپیه‌، له‌ كاتێكدا له‌ مێژووی كۆنو نوێ‌ ی چیندا په‌لاماری خاكی هیچ وڵاتێكیان نه‌داوه‌، به‌ڵام ئینگلیزه‌كان به‌ تایبه‌تی زۆر بی به‌زه‌ییانه‌و دڕندانه‌ و چه‌ته‌گه‌رانه‌ په‌لاماری چینیان داوه‌، ئه‌وه‌ی كه‌ پێ‌ ی ده‌ڵێن جه‌نگی تلیاك به‌ زۆری زۆرداره‌كی شمه‌كێكی زیانبه‌خشی به‌ زۆر به‌ گه‌لێكی تر بسه‌پێنێت .

به‌شی سێیه‌م

باسی دامه‌زراندنی پارتی كۆمۆنیستی چینی ده‌كات هه‌ر له‌ هۆكاره‌كانیه‌وه‌ هه‌ر له‌ بزاڤی جوتیارانه‌وه‌تا سه‌رهه‌ڵدانی چینی كرێكاری چینی تا خه‌باتی كرێكاران و ژنان بۆ سه‌عاتی كارو پشوو و كرێ‌ و مافی مانگرتن ودامه‌زراندنی سه‌ندیكاو و بڵاوبوونه‌وه‌ی بیری كۆمۆنیستی، سه‌رهه‌ڵدانی ڕای جیاوازو ده‌ركه‌وتنی ماوتسیتۆنگ و كاریگه‌ری ئه‌و له‌ سه‌ر ڕووداوه‌كانو سه‌ركه‌وتنی شۆڕش و كۆتایی هاتنی شه‌ڕی ناوخۆ و ڕاگه‌یاندنی كۆماری گه‌لی چین له‌ 1 ئۆكتۆبه‌ری 1949 لێره‌شه‌وه‌ قۆناغێكی نوێ‌ ده‌ست پێده‌كات .

دواتر یش باسی دامه‌زراندنی داموده‌زگاكانی ده‌وڵه‌ت ده‌كات و دوای مردنی ماوتسیتۆنگیش دینگ خیا پینگ به‌ ناوبانگترین سه‌ركرده‌ی چینه‌.

به‌شی چواره‌م

ئایا چین ده‌بێته‌ زلهێزی مه‌زنی جیهان، ئه‌م به‌شه‌ی به‌ وته‌یه‌كی (جولیس نیری) سه‌رۆكی ته‌نزتنیا ده‌ستپێكردووه‌ كه‌ده‌ڵێت (له‌ مێژووماندا بیگانه‌كان ده‌هاتن هێڵی ئاسنیان بۆ دروست ده‌كردین بۆ ئه‌وه‌ی سه‌روه‌ت و سامانی كیشوه‌ره‌كه‌مان تاڵان بكه‌ن، به‌ڵام ئه‌مڕۆ چینیه‌كان هێڵی ئاسنینمان بۆ دروست ده‌كه‌ن تا خزمه‌تی هاوڵاتیانمان بكه‌ین و و ئابوورییه‌كه‌مان پێش بكه‌وێت).

ئه‌مه‌ له‌ لایه‌ك له‌ لایه‌كی تره‌وه‌ چین زۆر خاڵی به‌هێزی هه‌یه‌ بۆ ئه‌وه‌ی ببێت به‌ زلهێز ئه‌وانیش ئه‌مانه‌ن –

1.ئابوورییه‌كی به‌هێز كه‌ دووه‌مینه‌ له‌ جیهاندا .

2.سوپایه‌كی به‌هێز كه‌ ئه‌ویش دووه‌مه‌ له‌ جیهاندا.

3.ژماره‌یه‌كی زۆر ی دانیشتووان كه‌ یه‌كه‌مه‌ له‌ سه‌ر ئاستی جیهان .

4.بوونی ڕووبه‌رێكی گه‌وره‌ی زه‌وی كه‌ سێهه‌م ده‌وڵه‌تی گه‌وره‌ی جیهانه‌ له‌ ڕووی ڕووبه‌رو زه‌وییه‌وه‌ .

به‌شی پێنجه‌م

باسی په‌یوه‌ندی كوردو كۆماری چین ده‌كات

له‌م به‌شه‌دا باسی په‌یوه‌ندی بازرگانی نێوان هه‌رێم و چین و سه‌ره‌تاكانی بڵاوبوونه‌وه‌ی بیری ماویزم و كۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانی كوردستان و هه‌ڵوێشتی چین و شۆڕشه‌كانی كوردستان و بێهه‌ڵوێستی چین به‌رامبه‌ر به‌ مه‌سه‌له‌ی كورد.

به‌شی شه‌شه‌م

هه‌گبه‌ی چین كۆمه‌ڵه‌ وتارو گه‌شته‌كانی نووسه‌ره‌ بۆ وڵاتی چین كه‌ ئه‌وانیش بابه‌تی گرنگ و به‌ سوودن له‌وه‌یه‌ لێره‌دا بواری ئه‌وه‌ نه‌بێت باسی ئه‌وانه‌ بكه‌م.ته‌نها ئاماژه‌ به‌ وتارێك ده‌كه‌م كه‌ زۆر گرنگه‌ بۆ هاوسه‌نگی ئه‌م بابه‌ته‌ ئه‌وه‌یه‌ نووسه‌ر یان لێكۆڵه‌ر نابێت هه‌ر لایه‌نی پۆزه‌تیف بخاته‌ ڕوو به‌ڵكو پێویسته‌ خاڵی نه‌گه‌تیفیش به‌یان بكات ده‌رباره‌ی بابه‌ت بۆیه‌ لێره‌دا نووسه‌ر چه‌ند خاڵێك ده‌خاته‌ ڕوو كه‌ بۆ چین نه‌بووه‌ته‌ زلهێز تا ئێستا ئه‌وانیش ئه‌مانه‌ن –
1.كێشه‌ی ناوخۆیی چین هێشتا به‌ ده‌ست كۆمه‌ڵێك كێشه‌ی ناوخۆییه‌وه‌ ده‌ناڵێنێت له‌ سه‌رووی هه‌موویانه‌وه‌ هه‌ژاری بێكاری و هێشتا چین له‌ ڕووی داهاتی تاكه‌وه‌ ڕێژه‌ی كه‌مه‌

2. نه‌بوونی كه‌سانی شاره‌زاو پسپۆڕ

نه‌بوونی كه‌سانی شاره‌زاو پسپۆڕ له‌ بواری هه‌رێم و ده‌ڤه‌رو گه‌له‌كانی جیهان، هێشتا چین له‌م بواره‌دا له‌ چاو وڵاتانی وه‌كو ڕوسیا و ئه‌مریكا هه‌ژاره‌ .

3. پێڕه‌و كردنی سیاسه‌تی هۆڵه‌ندی چین هه‌مان سیاسه‌تی كۆلۆنیای به‌ریتانیاو فه‌ره‌نساو یان ئه‌مریكای ئێستا پێڕه‌و ناكات، به‌ڵكو سیاسه‌تی هۆڵه‌ندی له‌ سه‌ده‌ی نۆزده‌ پێڕه‌و ده‌كات كاتێك ته‌نها گرنگیان به‌ بازاڕه‌كانی جیهان ده‌داو وازیان له‌ سیاسه‌تی جیهانی هێنابوو.

له‌ كۆتاییدا ماوه‌ته‌وه‌ بڵێم گه‌نده‌ڵی په‌تا گه‌وره‌كه‌ی سه‌رده‌م ئه‌وانیشی زۆر به‌ توندی گرتۆته‌وه‌ زۆر به‌ توندیش به‌ گژیا چوونه‌ته‌وه‌ و هه‌زاران كه‌س له‌ سه‌ركرده‌ باڵاكان و كادیر و ئه‌ندامه‌كانی پارتی كۆمۆنیستی چینی تێوه‌ گلاون و ڕووبه‌ڕووی یاساو دادگاكان كراونه‌ته‌وه‌ و له‌ زیندانیشدان ده‌كرێت له‌ عێراق و كوردستانیش سوود له‌ ئه‌زموونی ئه‌وان بۆ به‌ گژاچوونه‌وه‌ی گه‌نده‌ڵی وه‌ربگیرێت.

پێمخۆشه‌ ئه‌وه‌ش بڵێم ئه‌م په‌ڕتووكه‌ بابه‌تێكی گرنگ و پڕزانیارییه‌ له‌ سه‌ر وڵات و گه‌لی چینی مه‌زن و ئه‌زموونه‌تاڵ و سوێرو ترش و شیرینه‌كانیان له‌ گه‌ڵ داگیركه‌ره‌ زاڵم زۆرداره‌كانی وڵاته‌كه‌یان بۆیه‌ كاتێك نووسه‌ری ئه‌مریكی جۆن رایت كتێبی ( ده‌ ڕۆژ جیهان هه‌ژا) ی نووسی له‌ سه‌ر شۆڕشی ئۆكتۆبه‌ری ڕووسیا، لینین وتی داوا له‌ كریكارانی جیهان ده‌كه‌م ئه‌م كتێبه‌ بخوێننه‌وه‌, منیش داوا له‌ له‌ هه‌موو ئه‌وانه‌ی حه‌ز به‌ مێژووی گه‌لان و خه‌باتیان ده‌كه‌ن به‌ تایبه‌تی مێژووی خه‌باتی گه‌لی چین ئه‌م كتێبه‌ بخوێننه‌وه‌.


بورهان شێخ ڕه‌ئوف


PUKmedia  كوردستانی نوێ


وێنە هەواڵ
  • image04
  • رۆژی شەهیدی یەكێتی

  • image04
  • كرێكارێك له‌كاتی كڕینی كتێب له‌ پێشانگای نێوده‌وڵَه‌تی كتێب له‌ سلێمانی

  • image04
  • كۆنفرانسی كۆمیته‌كانی چه‌مچه‌ماڵ

  • image04
  • كۆنفراسی كۆمیته‌كان.. ده‌نگده‌ران ئازادانه‌ ده‌نگی خۆیان ده‌ده‌ن

  • image04
  • پیرۆزبێت یادی 235 ساڵه‌ی دامه‌زراندنی سلێمانی

  • image04
  • .

  • image04
  • جوتیاره‌ نموونه‌ییه‌كه‌ی هه‌ڵه‌بجه‌ به‌رهه‌مه‌كانی ده‌باته‌ هه‌ولێر

  • image04
  • یادی له‌دایكبوونی پێغه‌مبه‌ر(د.خ) له‌هه‌ولێر


                                           

پاریس.. نوێنه‌ری یه‌كێتی له‌گه‌ڵ باڵیۆزی عیراق كۆده‌بێته‌وه‌


وه‌كو نه‌ریتێكی دبلۆماسی، دكتۆر لوئه‌ی جاف نوێنه‌ری یه‌كێتی له‌ وڵاتی فه‌ره‌نسا، له‌ پاریسی پایته‌خت، سه‌ردانی باڵوێزخانه‌ی عیر...


  كۆمیتەی فەرەنسا كۆدەبێتەوە
  وەفدێكی كۆمیتەی بەریتانیا كەرتی لیڤەرپوڵ بەسەردەكاتەوە
                                           

لاهور شێخ جه‌نگی: بۆ كۆنگره‌ له‌گه‌ڵ لێكتێگه‌یشتندام


لاهور شێخ جه‌نگی له‌چاوپێكه‌وتنێكدا بۆ ئاژانس رایگه‌یاندوه‌، بۆ كۆنگره‌ دژی ته‌وافوقم، به‌ڵام له‌گه‌ڵ لێكتێگه‌یشتندام
 
لاهور ش...


  عومەر شێخ موس: سەركردایەتیی كورد لەسیاسەت تێ نەگەیشتووە
  حاجی مەسیفی: بۆ دانانی پارێزگاری كەركوك چیتر سەبرمان نەماوە
                                           

سلێمانی كوانوی داهێنان و نوێگەری

لە هەوڵە بەردەوامەكانی سەرۆكایەتی زانكۆی سلێمانی بۆزیاتر پتەوكردنی پردی پەیوەندی ڕایەڵەی نێوان كۆمەڵگاو زانكۆ، چالاكی وكۆنفرانس و كۆنگرەكانی زانكۆی سلێم...


  پزیشكێك: پیشەكەمان پێش ئەوەی بازرگانی بێت مرۆڤایەتییە
  101 ساڵ بەسەر راگرتنی جەنگی جیهانی یەكەم تێدەپەڕێت


کاریکاتێر