ئــه‌مڕۆ لـه‌ مــێژوودا

ئــه‌مڕۆ لـه‌ مــێژوودا


10/8/2018 09:42:00
چاپ کردن
بە وێنەوە    بە بێ وێنە
           
.

رووداوه‌كان:
1557: هه‌ره‌سهێنانی فه‌ره‌نسیه‌كان له‌به‌رده‌م هاوپه‌یمانی ئیسپانیا و ئینگلیز له‌ شه‌ڕی سانت كینتان و ئه‌وه‌ش له‌ میانی جه‌نگی هابسبورگ فالو.
1792: شۆڕشگێڕه‌ فه‌ره‌نسیه‌كان هێرشیان كرده‌ سه‌ر (كۆشكی ئیلتوی له‌ری) باره‌گای مه‌لیك لویسی شانزه‌هه‌م، كه‌ مه‌لیك په‌نای برد بۆ (باره‌گای كۆمه‌ڵه‌ی نیشتمانی) كه‌ ده‌ستبه‌سه‌ری كرد و بڕیاریدا هه‌ڵبژاردنی ئه‌نجومه‌نی نیشتمانی بكرێت بۆ دانانی ده‌ستوری نوێ بۆ وڵات.
1805: ژه‌نه‌راڵ (مایۆر نیسڤینان) ئه‌فسه‌ری روسی به‌ هێزێكی 500 كه‌سی و پێنج تانك و 108 قازیفه‌ هێرشیان كرده‌ سه‌ر كورده‌كانی قه‌ڵای (گیچیلگ) و مه‌ڕوماڵاتیان تاڵانكرد له‌ ناوچه‌ی یه‌ریڤان.
1809: راگه‌یاندنی سه‌ربه‌خۆیی (ئیكوادءر) له‌ (ئیسپانیا).
1821: ویلایه‌تی (میزوری) بوو به‌ ویلایته‌ی 28ی ویلایه‌ته‌ یه‌كگرتووه‌كان.
1913: گه‌شتن به‌ رێكه‌وتنی ئاشتی بۆ كۆتایی هێنان به‌ جه‌نگی به‌ڵقان.
1914: فه‌ره‌نسه‌ جه‌نگی راگه‌یاند دژ به‌ ئیمبراتۆریه‌تی نه‌مساوی مه‌جه‌ری له‌ میانی جه‌نگی یه‌كه‌می جیهانی
1920: حكومه‌تی توركی ده‌سه‌ڵاتی خۆی به‌سه‌ر فه‌له‌ستیندا لابرد و دانینا به‌ ئینتیدابی به‌ریتانی به‌سه‌ریه‌وه‌.
1920: مۆركردنی په‌یماننامه‌ی (سیڤه‌ر) له‌ نێوان ده‌وڵه‌تی عوسمانی و هێزه‌كانی هاوپه‌یمانان و ئه‌وه‌ش دوای جه‌نگی یه‌كه‌می جیهانی و به‌ پێی ئه‌و رێكه‌وتنه‌ حیجاز و ئه‌رمینیا و كوردستان سه‌ربه‌خۆیی وه‌ربگرن، و له‌ لایه‌كی تر سنوری نێوان سوریا و عێراق له‌ لایه‌ك و توركیا بكێشرێت.
1922: راگه‌یاندنی ده‌ستوری فه‌له‌ستین له‌ لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتی ئینتیدابی به‌ریتانی، و به‌ پێی ئه‌و ده‌ستوره‌ ئه‌نجومه‌نی نیشتمانی دروست بكرێت له‌ 22 ئه‌ندام 6 یان ئینگلیز و 4 یان جوله‌كه‌ و هه‌ڵبژاردنی 8 موسڵمان و مه‌سیحی و دوو جوله‌كه‌ و مه‌ندوبی سامی سه‌رپه‌رشتی بكات، فه‌له‌ستینیه‌كان ره‌تی هه‌ڵبژارندنی ئه‌نجومه‌نه‌كه‌یان دایه‌وه‌.
1937: رووخانی حكومه‌ته‌كه‌ی (به‌كر سدقی).
1945: شۆڕشی سێهه‌می بارزان.
1945: یابان له‌ رێگای ئێستگه‌وه‌ خۆبه‌سته‌وه‌دانی خۆی راگه‌یاند له‌ میانی جه‌نگی دووه‌می جیهانی.
1956: دامه‌زراندنی (خوێندكارانی كورد) له‌ ئه‌وروپا.
1963: هێزه‌كانی سوپای عێراق زاخۆ و ناوچه‌كانی ده‌وروبه‌ری داگیركرد.
1973: یه‌كیه‌تی سۆڤیه‌ت كه‌شتی چواره‌می ئاسمانی هه‌ڵدا بۆ سه‌ر مه‌ریخ به‌ ناوی (مارس-7).
1974: برتوگال پلانێكی راگه‌یاند كه‌ ماوه‌كه‌ی 2 ساڵ بوو بۆ سه‌ربه‌خۆبوونی ئه‌نگۆلا.
1988: یادی شه‌هید كردنی عه‌بدولمه‌سیح پۆڵس سڵێوه‌ (سۆران) (1954-1988) , له‌ڕۆژی (28/10/1988) یش ڕژێم (8) كه‌سی له‌ كه‌س و كاره‌كه‌ی له‌ سێداره‌دا .
1989: دانانی جه‌نه‌راڵ (كۆڵن پاوه‌ڵ) به‌ سه‌رۆكی ده‌زگای ئه‌ركانی هاوبه‌شی ئه‌مریكی، و كه‌ یه‌كه‌مین زنجیه‌ ئه‌و پۆسته‌ وه‌ربگرێت له‌ ویلایته‌ یه‌كگرتووه‌كان.
1990: به‌ستنی كۆنگره‌ی كتوپڕی لوتكه‌ی عه‌ره‌بی هه‌ژده‌هه‌م له‌ قاهیره‌ بۆ تاوتوێی هێرشی عێراق بۆ سه‌ر كوێت.
1995: له‌ لایه‌ن حكومه‌تی ئه‌رده‌نه‌وه‌ مافی په‌نابه‌ری رامیاری درا به‌ هه‌ریه‌ك له‌ (سه‌دام كامیل) و (حسێن كامیل)، و خێزانه‌كانیان (ره‌نا) و (ره‌ند) كه‌ كچی سه‌دام حسێن بوون.
1998: سوڵتانی برۆنای (حه‌سه‌ن به‌لقیه‌) فه‌رمانێكی سوڵتانی ده‌ركرد به‌ دانانی كوڕه‌كه‌ی (موهته‌دی بیللا به‌ڵقیه‌) به‌ وه‌لی عه‌هد.
2000: پاش ده‌ ساڵ له‌ ئابڵوقه‌ی ئابووری سه‌ر عێراق، بۆ یه‌كه‌مین جار سه‌رۆكێكی بیانی سه‌ردانی عیراقی كرد، ئه‌ویش (هۆگۆ جاڤێز) ی سه‌رۆكی ڤه‌نزویللا بوو.
2002: توركمه‌نستان یاسای گۆڕینی ناوی مانگه‌كان و رۆژه‌كانی هه‌فته‌ی ده‌ركرد.
2002: حكومه‌تی هه‌رێم و وه‌فدی بانگه‌وازی جنێف (ڕێككه‌وتنی قه‌ده‌غه‌كردنی مین) یان ئیمزا كرد.
2008: هێزه‌كانی سوپای روسیا پایته‌ختی هه‌رێمی (ئۆسیتیای باشور)یان كۆنترۆڵكرد.
2010: ژنه‌ به‌ڕێوه‌به‌ری رێكخراوی ته‌ندروستی جیهانی (مارگرێت چان) كۆتایی هاتنی په‌تای ئه‌نفلۆنزای به‌رازی راگه‌یاند.
2014: تێكشكانی فڕۆكه‌ی هێڵه‌كانی سیاهانی ئاسمانی گه‌شتی 5915 له‌ نزیك فڕۆكه‌خانه‌ی میهر ئابادی نێوده‌وڵه‌تی له‌ تاران و مردنی 38 كه‌س به‌لای كه‌مه‌وه‌.
2014: راگه‌یاندنی بردنه‌وه‌ی (ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردوگان) له‌ هه‌ڵبژاردنه‌كانی سه‌رۆكایه‌تی توركیا له‌ جه‌وله‌ی یه‌كه‌م دوای ئه‌وه‌ی كه‌ رێژه‌ی 51,79%ی ده‌نگه‌كانی به‌ده‌ستهێنا.

له‌دایكبوون:
1296: مه‌لیك یانگی نابینا، مه‌لیكی بوهیمیا.
1810: كامیلو بنسو، سه‌ره‌ك وه‌زیرانی ئیتالیا.
1874: هربرت هوفه‌ر، سه‌رۆكی ویلایه‌ته‌ یه‌كگرتووه‌كان.
1902: ئه‌رنی تیسیلیۆس، زانای كیمیای زینده‌یی سویدی و وه‌رگری خه‌ڵاتی نۆبڵی كیمیای ساڵی 1948ز.
1913: ولفجانج باول، زانای فیزیای ئه‌ڵمانی و وه‌رگری خه‌ڵاتی نۆبڵی فیزیای ساڵی 1989ز.
1936: إبراهیم الشقنقیری، ده‌رهێنه‌ری میسری.
1945: شێخ فه‌هد ئه‌حمه‌د جابر سوباح، دیارترین كه‌سایه‌تی وه‌رزشی له‌ ده‌وڵه‌تانی كه‌نداو و ئاسیا.
1951: خوان مانویل سانتوس، سه‌رۆكی كۆڵۆمبیا.
1959: روزانا ئه‌ركیت، ژنه‌ ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.
1960: ئه‌نتۆنیۆ باندیراس، ئه‌كته‌ری ئیسپانی.
1966: ئیبراهیم حه‌سه‌ن، یاریزان و راهێنه‌ری تۆپی پێی میسری.
1966: حسام حه‌سه‌ن، یاریزان و راهێنه‌ری تۆپی پێی میسری.
1969: برایان دراموند، ئه‌كته‌ری كه‌نه‌دی.
1971: روی كین، یاریزانی تۆپی پێی ئیرله‌ندی.
1973: خافێر زانیتی، یاریزانی تۆپی پێی ئه‌رجه‌نتینی.
1973: هه‌یفا مه‌نسور، ژنه‌ ده‌رهێنه‌ری سعودی.
1974: دیفید سومیل، یاریزانی تۆپی پێی فه‌ره‌نسی.
1978: دانییل ئه‌لسوب، یاریزانی تۆپی پێی ئوستورالی.
1979: جوانا گارسیا، ژنه‌ ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی
1981: مالیك مه‌عاز، یاریزانی تۆپی پێی سعودی.
1988: عه‌باس ئیبراهیم، گۆرانیبێژی سعودی.
1989: بن سه‌حه‌ر، یاریزانی تۆپی پێی ئیسرائیلی.

وه‌فات:
833: خه‌لیفه‌ مه‌ئمون، خه‌لیفه‌ی ئیسلام.
1535: ئیبولیتو دی میدیشی، حاكمی فلۆره‌نسه‌.
1896: ئوتو لینینتال، داهێنه‌ری فڕۆكه‌وانی ئه‌ڵمانی.
1915: هنری موزلی، زانای فیزیای ئینگلیزی.
1992: ئه‌ربیرت هایم، پزیشكی نه‌مساوی نازی.
1995: ره‌فعه‌ت داری، هونه‌رمه‌ندی كورد، ساڵی 1938 له‌ گوندی (دارا) له‌ عامورا له‌ رۆژئاوای كوردستان له‌دایكبووه‌.
2002: ئازاد شه‌وقی، له‌ سلێمانی، له‌ ته‌مه‌نی 73 ساڵی.
2012: عومه‌ر بن سوله‌یمان ئه‌شقه‌ر، پیاوی ئاینی فه‌له‌ستینی.
2012: ڕحمد زید السرحان، سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی ئوممه‌ی كوێتی.

جه‌ژن و بۆنه‌كان:
جه‌ژنی سه‌ربه‌خۆیی له‌ ئیكوادۆر.


PUKmedia ئا/ حسن هه‌ڵه‌بجه‌یی

وێنە هەواڵ
  • image04
  • قوباد تاڵه‌بانی له‌ ئیستۆنیا پانێڵێك پێشكه‌ش ده‌كات

  • image04
  • هونه‌رمه‌ند عه‌لی توانا كۆچی دوایی كرد

  • image04
  • له‌م شوێنه‌دا هه‌وره‌ بروسكه‌ هاووڵاتییه‌كی شارباژێڕی كوشت

  • image04
  • قوباد تاڵه‌بانی: هه‌وڵی ره‌خساندنی هه‌لی كار ده‌ده‌ین

  • image04
  • خێزانێك خۆیان بۆ خزمه‌تی هیوا ته‌رخان ده‌كه‌ن

  • image04
  • ئیمزاكردنی رێككەوتنی یەكێتی و پارتی بۆ پێكهێنانی حكومەت

  • image04
  • یه‌كه‌مین فێستیڤاڵی به‌هاره‌ له‌سلێمانی ده‌كرێته‌وه‌

  • image04
  • له‌ هه‌ولێر ئاگر له‌ كۆگایه‌كی كۆمسیۆن كه‌وته‌وه‌


                                           

به‌ریتانیا.. یادی دامه‌زراندنی یه‌كێتی ده‌كرێته‌وه‌


له‌ به‌ریتانیا یادی 44 ساڵه‌ی دامه‌زراندنی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان ده‌كرێته‌وه‌.

بڕیاره‌ رۆژی شه‌ممه‌ 8-6-2019...


  کۆمیتەی ڕێکستنی ئەڵمانیا مەدالیای رێزلێنانی دەبەخشێتە ڕێکخستنەکانی
  دانیمارك.. رێز له‌ رێكخستنه‌ دێرینه‌كان ده‌گیرێت
                                           

یەكێتیی لە هەموو جومگەكانی بڕیاردان پۆستی دەبێت


لەتیف شێخ عومەر، وتەبێژی یەكێتیی نیشتیمانیی كوردستان، ڕایدەگەیەنێت، یەكێتیی دەیەوێت لە درووستكردنی بڕیاردا لە هەرێم ڕۆڵی هەبێت و دەڵێت، ״یەكێتیی لە هەموو جومگەكانی بڕیاردان پۆستی دە...


  لیوا حه‌سه‌ن نوری: تێكدانی ئارامی سلێمانی جێی قبوڵ نیه‌
  بێشكچی: یەكخستنی ناوماڵی كورد، لە ریفراندۆم‌ گرنگترە
                                           

نامه‌یه‌كی هه‌ست بزوێن له‌ژووی ئیعدامه‌وه‌

پۆڵا زیندانی له‌ ژووری ئیعدامه‌وه‌ له‌ رۆژی 6-5-1990 ، وه‌سێتنامه‌یه‌ك بۆ كه‌سوكاری، كه‌ به‌ئێسكی مریشك و به‌ ده‌زووی خاولیه&zw...


  چۆن دراوی عیراقی له‌ روپیه‌ و عانه‌وه‌ گۆڕا بۆ دینار ؟
  3371 كه‌س له‌ده‌ست داعش رزگاركراون


کاریکاتێر